14.10.2026 09:44
Güncellenme: 21.10.2026 06:31

Borsada hisse senedi seçerken şirketlerin yalnızca hisse fiyatına bakmak yeterli değildir. Bir şirketin piyasa değerinin özsermayesine göre hangi seviyede olduğunu anlamak için kullanılan göstergelerden biri de PD/DD oranıdır. Peki, PD/DD nedir, nasıl hesaplanır ve PD/DD oranı kaç olmalı?
PD/DD oranı, şirketin borsadaki piyasa değerini bilançosunda yer alan özsermayesiyle karşılaştırır. Yatırımcılar bu oranı kullanarak bir hissenin defter değerine göre nasıl fiyatlandığını inceleyebilir. Ancak düşük PD/DD her zaman ucuz hisse, yüksek PD/DD de her zaman pahalı hisse anlamına gelmez.
PD/DD, “piyasa değeri/defter değeri” ifadesinin kısaltmasıdır. Bir şirketin borsadaki toplam piyasa değerinin, bilançosunda yer alan özsermayesine oranını gösterir. İngilizcede Price-to-Book Ratio olarak adlandırılır ve P/B şeklinde de ifade edilir.
Piyasa değeri, şirketin borsadaki fiyatını yansıtırken defter değeri, muhasebe kayıtlarına göre varlıklarından yükümlülükleri çıkarıldığında kalan özsermayeyi temel alır.
PD/DD oranı, yatırımcıların bir şirketin muhasebe kayıtlarında görünen özsermayesine karşılık piyasada ne kadar değer biçildiğini anlamasına yardımcı olur.
Yatırımın Yeni Adı Paratron ile Siz de Kazanmaya Başlayın!
PD/DD oranı, piyasanın bir şirketin özsermayesine ne kadar değer biçtiğini gösterir. Örneğin, PD/DD oranı 2 olan bir şirketin piyasa değeri, bilançosundaki özsermayesinin iki katıdır.
PD/DD oranının 1 olması, piyasa değerinin defter değerine eşit olduğunu gösterir. Oranın 1'in altında olması piyasa değerinin özsermayenin altında, 1'in üzerinde olması ise üstünde olduğunu ifade eder.
Bu karşılaştırma tek başına şirketin gerçek değerini belirlemez. Şirketin kârlılığı, büyüme beklentileri, borçluluğu ve varlıklarının niteliği de değerlendirilmelidir.
PD/DD oranını hesaplamak için şirketin piyasa değeri, özsermayesine bölünür.
PD/DD = Piyasa Değeri ÷ Özsermaye
Şirketin piyasa değeri, dolaşımdaki ve diğer paylar dâhil toplam pay sayısı ile hisse fiyatının çarpılmasıyla hesaplanır. Özsermaye ise şirketin bilançosundaki ilgili özkaynak kalemlerine dayanır.
Hisse bazında hesaplama yapmak da mümkündür:
PD/DD = Hisse Fiyatı ÷ Hisse Başına Defter Değeri
Her iki yöntemde de aynı dönem ve aynı şirket kapsamına ait tutarların kullanılması önemlidir. Hesaplamada güncel hisse fiyatı ile son açıklanan finansal tablolardaki özsermaye birlikte değerlendirilebilir.
Bir şirketin borsadaki toplam piyasa değerinin 10 milyar TL, bilançosundaki özsermayesinin ise 5 milyar TL olduğunu varsayalım.
PD/DD hesabı şöyle yapılır:
10 milyar TL ÷ 5 milyar TL = 2
Bu örnekte şirketin PD/DD oranı 2'dir. Başka bir ifadeyle piyasa, şirkete bilançosundaki özsermayenin iki katı değer biçmektedir.
Farklı bir örnekte piyasa değeri 4 milyar TL, özsermaye 8 milyar TL ise PD/DD oranı 0,5 olur. Bu durumda şirketin piyasa değeri defter değerinin altında kalmaktadır.
Ancak ikinci şirketin mutlaka ucuz olduğu sonucuna varılamaz. Özsermayenin neden yüksek olduğu, şirketin ne kadar kâr ürettiği ve gelecekteki faaliyetlerinin nasıl göründüğü de incelenmelidir.
PD/DD oranı için bütün şirketlerde geçerli olan tek bir ideal seviye yoktur. Uygun kabul edilebilecek oran; sektör, şirketin kârlılığı, büyüme potansiyeli ve finansal yapısına göre değişebilir.
PD/DD oranı 1'in altında olan şirketler, piyasa değerleri özsermayelerinin altında kaldığı için yatırımcıların dikkatini çekebilir. Fakat bu durum şirketin zarar etmesi, varlıklarının beklenenden düşük getiri sağlaması veya piyasanın bilanço kalemlerine güvenmemesi gibi nedenlerden kaynaklanabilir.
PD/DD oranı 1'in üzerinde olan şirketlerde ise piyasa değeri özsermayeyi aşar. Bu durum güçlü kârlılık, yüksek özsermaye getirisi veya büyüme beklentileriyle ilişkili olabilir.
Bu nedenle PD/DD oranını değerlendirirken aynı sektördeki benzer şirketlerle karşılaştırma yapmak ve şirketin geçmiş oranlarını incelemek daha anlamlıdır.
Düşük PD/DD, şirketin piyasa değerinin özsermayesine kıyasla düşük olduğunu gösterir. Bazı yatırımcılar bu tür şirketleri olası değer fırsatlarını araştırmak için inceleyebilir.
Ancak düşük oran, şirketin mutlaka olması gerekenden düşük fiyatlandığını kanıtlamaz. Piyasa, şirketin gelecekteki kârlılığına ilişkin olumsuz beklentilere sahip olabilir. Şirketin varlıkları beklenen değeri taşımıyor veya özsermayesi faaliyetlerden kaynaklanan riskleri yeterince yansıtmıyor olabilir.
Bu nedenle düşük PD/DD oranına sahip bir hisseyi incelerken şu sorulara yanıt aranmalıdır:
Şirket düzenli kâr elde ediyor mu?
Özsermaye zaman içinde artıyor mu, azalıyor mu?
Şirketin borçluluğu ve nakit akışı nasıl?
Aynı sektördeki şirketlerin PD/DD oranları hangi seviyede?
Düşük oran, geçici bir piyasa hareketinden mi yoksa yapısal sorunlardan mı kaynaklanıyor?
Yüksek PD/DD, şirketin piyasa değerinin bilançosundaki özsermayenin üzerinde olduğunu gösterir. Bu durum ilk bakışta hissenin pahalı olduğu izlenimini oluşturabilir. Ancak oran tek başına böyle bir sonuca ulaşmak için yeterli değildir.
Yüksek PD/DD; güçlü kârlılık, yüksek özsermaye getirisi, büyüme beklentileri veya şirketin gelecekte daha fazla gelir üreteceğine yönelik piyasa beklentilerinden kaynaklanabilir.
Öte yandan, şirketin beklentileri karşılayamaması durumunda yüksek piyasa değerinin sürdürülebilirliği sorgulanabilir. Bu nedenle yüksek PD/DD oranı da diğer finansal göstergelerle birlikte değerlendirilmelidir.
PD/DD oranının 1'in altında olması, şirketin borsadaki piyasa değerinin bilançosundaki özsermayeden düşük olduğunu gösterir.
Örneğin, özsermayesi 6 milyar TL olan bir şirketin piyasa değeri 3 milyar TL ise PD/DD oranı 0,5'tir.
Bu fark, şirketin yatırım açısından incelenmesini gerektirebilir. Ancak bilanço değerleri, varlıkların niteliği ve gelecekteki kârlılık beklentileri dikkate alınmadan yalnızca bu oranla karar vermek yanıltıcı olabilir.
Özellikle şirketin sürekli zarar etmesi, borçlarının artması veya varlıklarının değer kaybetmesi gibi durumlarda düşük PD/DD önemli risklere işaret edebilir.
Şirketin özsermayesi negatifse, standart PD/DD hesabı negatif bir sonuç verebilir. Negatif özsermaye, şirketin bilançosundaki yükümlülüklerinin varlıklarını aşmasıyla ilişkili olabilir.
Bu durumda PD/DD oranını geleneksel biçimde yorumlamak sağlıklı değildir. Negatif oran, hissenin ucuz olduğu anlamına gelmez.
Böyle şirketleri incelerken özsermayenin neden negatife döndüğü, şirketin zararları, borç yapısı ve finansal sürdürülebilirliği öncelikle değerlendirilmelidir.
PD/DD oranını yorumlarken, yalnızca sayısal değere odaklanmak yerine şirketin finansal yapısını da dikkate almak gerekir.
PD/DD 1'in altında: Piyasa değeri özsermayenin altındadır. Olası fırsatların yanında önemli riskler de bulunabilir.
PD/DD 1'e eşit: Piyasa değeri ile defter değeri birbirine eşittir.
PD/DD 1'in üzerinde: Piyasa değeri özsermayeden yüksektir. Bu durum büyüme veya kârlılık beklentileriyle ilişkili olabilir.
Bu seviyeler kesin alım veya satım kuralları değildir. Farklı sektörlerde faaliyet gösteren şirketlerin PD/DD oranları doğrudan karşılaştırıldığında yanlış sonuçlara ulaşılabilir.
Borsada PD/DD oranı, şirketleri finansal açıdan karşılaştırmak ve daha ayrıntılı incelemeye değer hisseleri belirlemek için kullanılabilir.
Örneğin, aynı sektörde faaliyet gösteren iki şirketin PD/DD oranları farklıysa, bu farkın nedenini araştırmak gerekir. Daha düşük orana sahip şirketin daha avantajlı olduğu varsayılmamalıdır. Şirketlerin kârlılıkları, borçlulukları, özsermaye getirileri ve büyüme beklentileri de karşılaştırılmalıdır.
PD/DD, temel analizde kullanılan göstergelerden biridir. Şirketin finansal tablolarıyla birlikte incelendiğinde daha anlamlı sonuçlar sağlayabilir.
PD/DD oranı en düşük hisseleri araştıran yatırımcılar, hisse tarama araçlarını kullanarak şirketleri bu göstergeye göre sıralayabilir. Ancak yalnızca en düşük oranı seçmek, sağlıklı bir analiz yöntemi değildir.
Daha kapsamlı bir değerlendirme için şu adımlar izlenebilir:
Aynı sektördeki şirketler belirlenir.
Şirketlerin güncel piyasa değerleri ve son açıklanan özsermaye verileri incelenir.
PD/DD oranları karşılaştırılır.
Kârlılık, borçluluk ve nakit akışı gibi göstergeler değerlendirilir.
Düşük oranın nedenleri araştırılır.
“PD/DD en ucuz hisseler” araması yapan yatırımcıların, oranı düşük olan şirketleri doğrudan ucuz kabul etmek yerine bu şirketlerin neden düşük değerlemeyle işlem gördüğünü anlamaya çalışması önemlidir.
PD/DD oranları hisse fiyatlarına ve açıklanan finansal tablolara bağlı olarak değişebildiği için güncel tarama sonuçları yayımlanmadan önce yeniden kontrol edilmelidir.
Hayır. Düşük PD/DD oranı, hissenin kesinlikle ucuz olduğunu göstermez. Yalnızca şirketin piyasa değerinin muhasebe kayıtlarındaki özsermayesine göre düşük olduğunu ortaya koyar.
Örneğin, bir şirketin PD/DD oranı 0,4 olabilir. Ancak şirket sürekli zarar ediyorsa, borçları artıyorsa veya varlıklarının değerinde düşüş bekleniyorsa düşük oran bu riskleri yansıtıyor olabilir.
Buna karşılık, güçlü finansal yapıya sahip ve sürdürülebilir kârlılık üreten bir şirketin düşük PD/DD oranı daha ayrıntılı incelemeye değer olabilir.
Bu nedenle ucuzluk değerlendirmesi yapılırken PD/DD oranının yanında şirketin gelecekteki performansı ve finansal riskleri de incelenmelidir.
PD/DD oranı, bankaların finansal değerlendirmesinde sık kullanılan göstergelerden biridir. Bankaların özsermayeleri, kârlılıkları ve bilanço yapıları şirket değerlemesinde önemli yer tutar.
Ancak bankalarda da düşük PD/DD tek başına olumlu bir işaret değildir. Özsermaye kârlılığı, takipteki krediler, sermaye yeterliliği, aktif kalitesi ve faiz ortamı gibi unsurların birlikte değerlendirilmesi gerekir.
Aynı PD/DD oranına sahip iki bankanın finansal performansları ve risk profilleri farklı olabilir. Bu nedenle banka hisseleri karşılaştırılırken benzer faaliyet yapısına sahip kurumlar üzerinden analiz yapılması daha anlamlıdır.
PD/DD ve F/K oranları, şirket değerlemesinde kullanılan iki farklı göstergedir.
PD/DD, şirketin piyasa değerini özsermayesiyle karşılaştırır. F/K oranı ise hisse fiyatını hisse başına kârla veya şirketin piyasa değerini net kârıyla karşılaştırır.
Başka bir ifadeyle PD/DD bilançodaki özsermayeye, F/K ise şirketin kârlılığına odaklanır.
Bir şirketin PD/DD oranı düşükken F/K oranı yüksek olabilir. Bunun nedeni, şirketin özsermayesine kıyasla düşük değerlenmesine rağmen mevcut kârının sınırlı olması olabilir. Bu nedenle iki göstergeyi birlikte incelemek, şirketin finansal görünümünü daha iyi anlamaya yardımcı olabilir.
F/K oranının ayrıntıları için “F/K Oranı Nedir? Fiyat/Kazanç Oranı Nasıl Hesaplanır?” başlıklı içeriğe de göz atılabilir.
PD/DD oranı yararlı bir gösterge olsa da, bazı sınırlamalara sahiptir.
İlk olarak şirketin bilançosundaki özsermaye muhasebe kayıtlarına dayanır ve şirketin piyasa koşullarındaki gerçek değerini her zaman tam olarak yansıtmayabilir.
İkinci olarak farklı sektörlerdeki şirketlerin varlık yapıları birbirinden farklıdır. Bu nedenle aynı PD/DD seviyesi her şirket için aynı anlama gelmez.
Üçüncü olarak gelecekteki büyüme beklentileri, marka değeri ve bazı maddi olmayan varlıklar bilançoda sınırlı biçimde yer alabilir. Bu durum özellikle varlık yapısı geleneksel sanayi şirketlerinden farklı olan işletmelerin PD/DD oranlarının yorumlanmasını zorlaştırabilir.
Son olarak negatif özsermayeye sahip şirketlerde oran geleneksel biçimde yorumlanamaz. Dolayısıyla PD/DD, diğer finansal verilerden bağımsız olarak kullanılmamalıdır.
PD/DD oranı, bir şirketin piyasa değerini özsermayesiyle karşılaştırmak için faydalıdır. Ancak tek başına yatırım kararı vermek için yeterli değildir.
Daha sağlıklı bir analiz için şirketin gelir tablosu, bilançosu, nakit akışı, borçluluğu, kârlılığı ve sektördeki konumu birlikte değerlendirilmelidir. Ayrıca şirketin geçmiş performansı ve geleceğe ilişkin beklentileri de göz önünde bulundurulmalıdır.
PD/DD oranı, şirketin finansal görünümünü anlamaya yardımcı olan araçlardan biridir; kesin bir ucuzluk veya pahalı olma ölçütü değildir.
PD/DD, bir şirketin piyasa değerinin bilançosundaki özsermayesine oranıdır. Şirketin borsadaki değerinin defter değerine göre nasıl konumlandığını gösterir.
Bütün şirketler için geçerli tek bir ideal oran yoktur. Oran; sektör, kârlılık, özsermaye getirisi ve büyüme beklentileriyle birlikte değerlendirilmelidir.
Piyasa değerinin şirketin özsermayesinden düşük olduğunu gösterir. Ancak bu durum tek başına hissenin ucuz olduğunu kanıtlamaz.
Şirketin piyasa değeri, özsermayesine bölünür. Hisse bazında hesaplamada ise hisse fiyatı, hisse başına defter değerine bölünür.
İki oran farklı bilgiler sunar. PD/DD özsermayeyi, F/K ise kârlılığı temel alır. Şirket analizi sırasında ikisini birlikte değerlendirmek daha kapsamlı bir yaklaşım sağlar.
Yalnızca düşük PD/DD oranına dayanarak hisse seçmek doğru değildir. Oranın neden düşük olduğu, şirketin finansal yapısı ve gelecekteki kârlılığı incelenmelidir.
PD/DD oranı, borsada şirketin piyasa değerini özsermayesiyle karşılaştırmak için kullanılan temel analiz göstergelerinden biridir. Yatırımcıların şirketleri karşılaştırmasına ve ayrıntılı inceleme gerektiren hisseleri belirlemesine yardımcı olabilir.
Ancak PD/DD oranının düşük olması otomatik olarak ucuzluk, yüksek olması da kesin olarak pahalı değerleme anlamına gelmez. Daha sağlıklı bir değerlendirme için şirketin kârlılığı, borçluluğu, özsermaye yapısı ve faaliyet gösterdiği sektör birlikte incelenmelidir.